சோலோஸ்மஸ்தானம் என்பது இலங்கையில் உள்ள 16 புனிதத் தலங்களாகும். கௌதம புத்தர் இத்தலங்களுக்கு வருகை தந்ததாக பௌத்தர்கள் நம்புகிறார்கள். இந்த வழிபாட்டுத் தலங்கள் இலங்கையின் மிக முக்கியமான மதத் தலங்களில் அடங்கும், மேலும் இவை நாடு முழுவதும் அமைந்துள்ளன.
சோலோஸ்மஸ்தானா என்பது ஸ்ரீலங்காவில் உள்ள 16 புனித இடங்களாகும், இவற்றை புத்தர்களான கௌதம புத்தரின் வருகைகளால் பரிசுத்தமாக்கப்பட்டதாக பௌத்த மதத்தினரின் நம்பிக்கை உள்ளது. இந்த பூஜை இடங்கள் ஸ்ரீலங்காவின் மிகவும் முக்கியமான மத இடங்களுள் ஒன்றாக இருக்கின்றன மற்றும் இவை நாட்டின் பல்வேறு இடங்களில் உள்ளன. ஸ்ரீலங்காவின் பண்டைய பௌத்த மற்றும் வரலாற்று ஆதாரங்களின் படி, புத்தர் இந்த நாட்டை மூன்று முறை பார்வையிட்டதாக கூறப்படுகிறது. இந்த மூன்று பார்வைகள் பண்டைய கிரோணிகின் மஹாவம்சாவில் விவரிக்கப்படுகின்றன, இது சோலோஸ்மஸ்தானாவின் பதினொன்று இடங்களுக்கு புத்தரின் பயணங்களை விவரிக்கின்றது. புஜவலியா, சமந்தபசதிகா மற்றும் புட்சரணா போன்ற பிற ஆதாரங்கள் இந்த பார்வைகளை குறிப்பிடுகின்றன.
வரலாறு
புத்தரின் ஒளிபரப்பு அடைந்த பிறகு ஒன்பதாம் மாதத்தில் மகியாங்கானா இடத்தில் முதல் பார்வை நடைபெற்றது. மஹாவம்சா கூறுகிறது, அவர் அங்கு யக்ஷர்களை வென்று அவற்றை கிரி எனும் தீவிற்கு அனுப்பி, பின்னர் இந்த நாட்டில் பௌத்தம் நிறுவப்படும் அடிப்படை அமைக்கப்பட்டது, அப்போது புத்தர் "தம்மா தனது முழு மகிமையுடன் ஆட்சி செய்யும்" என்று அறிந்தார். புத்தரின் இரண்டாவது பார்வை ஸ்ரீலங்காவிற்கு விளக்கமடைந்த பின் ஐந்தாம் ஆண்டில் நாகதீபம் சென்றது, அங்கு அவர் நாக அரசர்களான சுலோதரா மற்றும் மகோதராவிடம் வைரக் குடி பற்றிய பாழாயினை தீர்த்தார். ஒன்பதாம் ஆண்டில், புத்தர் தனது மூன்றாம் மற்றும் இறுதிக்கான பார்வையை 500 பிக்குகளுடன் ஸ்ரீலங்காவிற்கு செய்தார். இந்த பார்வை கெலனியாவுக்கு நடந்தது மற்றும் இது நாக அரசன் மானியக்கிகாவின் அழைப்பில் நடந்தது, அவன் முன்னொரு பார்வையில் புத்தரிடம் தன் இராச்யத்திற்கு வரவேண்டும் என்று கேட்டிருந்தான். மானியக்கிகாவின் இல்லத்தில் தர்மம் பற்றிய உரையின் பிறகு, மஹாவம்சா குறிப்பிடுகிறது, புத்தர் சமந்தகுடா, திவா குஹவா, தீகவாபி மற்றும் இப்போது ஜெயா ஸ்ரீ மஹா போதீ, ரூவன்வேலிசயா, துபராமயா மற்றும் சேலா செதியா ஆகிய இடங்களைப் பார்த்தார். சமந்தபசதிகா இவ்வாறான ஒரு பார்வையில் புத்தர் முத்தியங்கானாவையும் பார்த்ததாக கூறுகிறது. மற்ற இடங்கள், பௌத்த மன்னர்களால் இந்த இடங்களில் கட்டப்பட்ட மக்கான் ஸ்டூபாவின் காரணமாக சோலோஸ்மஸ்தானாவிற்கு சேர்க்கப்பட்டிருக்கும் என்று சொல்லப்படுகிறத.
அனுராதபுரா மற்றும் பொலோன்னருவா போன்ற பண்டைய மன்னரகங்கள் வீழ்ச்சி அடைந்தபோது, பெரும்பாலான சோலோஸ்மஸ்தானா இடங்கள் விட்டு வைக்கப்பட்டன. 20வது நூற்றாண்டில் மட்டுமே இந்த இடங்கள் அனைத்தும் சங்கா மற்றும் நாட்டிலுள்ள பௌத்தர்களின் கவனத்தை பெற்றன மற்றும் புதுப்பிக்கப்பட்டன. பண்டைய பாஸ்தி சோலோஸ்மஸ்தானாவைப் புகழும் ஒரு பாளி காத்தா பௌத்தர்களிடம் பயன்பாட்டில் உள்ளது.
